دوره 33، شماره 3 - ( پاییز 1405 )
جلد 33 شماره 3 صفحات 204-190 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Research code: 6668
Ethics code: IR.BUMS.REC.1404.365
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Abdollahi M, Hassani A. Effectiveness of an educational program based on the Roy Adaptation Model on the quality of life in patients undergoing methadone maintenance treatment: A quasi-experimental study. , J Transl Med Res.. 2026; 33 (3) :190-204
URL: http://journal.bums.ac.ir/article-1-3631-fa.html
URL: http://journal.bums.ac.ir/article-1-3631-fa.html
ایار ایوب، رضائی رضا، عبدالهی مصطفی، حسنی ابوالفضل. اثربخشی برنامه آموزشی مبتنی بر (Roy Adaptation Model) بر کیفیت زندگی بیماران تحت درمان نگهدارنده با متادون: یک مطالعه نیمه تجربی. , تحقیقات پزشکی ترجمانی. 1405; 33 (3) :190-204
ایوب ایار1 
، رضا رضائی*2 ، مصطفی عبدالهی3 ، ابوالفضل حسنی4
، رضا رضائی*2 ، مصطفی عبدالهی3 ، ابوالفضل حسنی4
1- گروه آموزشی پرستاری روانپرستاری، دانشکده پرستاری طبس، دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، طبس، ایران
2- گروه آموزشی داخلی-جراحی، دانشکده پرستاری طبس، دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، طبس، ایران
3- دپارتمان سلامت در بلایا و فوریت‌ها، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد، یزد، ایران
4- گروه روان‌شناسی بالینی، وزارت آموزش و پرورش، طبس، خراسان جنوبی، ایران
2- گروه آموزشی داخلی-جراحی، دانشکده پرستاری طبس، دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، طبس، ایران
3- دپارتمان سلامت در بلایا و فوریت‌ها، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد، یزد، ایران
4- گروه روان‌شناسی بالینی، وزارت آموزش و پرورش، طبس، خراسان جنوبی، ایران
چکیده: (620 مشاهده)
زمینه و هدف: درمان نگهدارنده با متادون نقش مهمی در کاهش مصرف مواد، ایفا می‌کند. پژوهش حاضر با هدف ارزیابی اثربخشی آموزشی مبتنی بر مدل سازگاری روی بر کیفیت زندگی در بیماران تحت درمان نگهدارنده با متادون طراحی و اجرا شد.
روش تحقیق: این پژوهش یک مطالعه نیمه‌تجربی با طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون و دو گروه (مداخله و کنترل) در سال ۱۴۰۴ در طبس انجام شد. تعداد ۸۰ بیمار واجد شرایط به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و پس از اخذ رضایت‌نامه آگاهانه، به روش غیرتصادفی و بر اساس توالی ورود به مطالعه، به‌طور مساوی در دو گروه مداخله (۴۰نفر) و کنترل (۴۰نفر) قرار گرفتند. گروه مداخله در ۸ جلسه آموزشی هفتگی مبتنی بر مدل سازگاری روی شرکت کرد و گروه کنترل مراقبت‌های معمول را دریافت کرد. ابزار جمع‌آوری داده‌ها پرسشنامه کیفیت زندگی بود که برای هر دو گروه تکمیل شد. داده‌ها توسط نرم‌افزار SPSS نسخه 26 با آزمون تحلیل کوواریانس چندمتغیره MANCOVA و با کنترل نمرات پایه تحلیل شد.
یافته‌ها: نتایج آزمون کای‌اسکوئر نشان داد که از نظر متغیرهای سطح تحصیلات، وضعیت تأهل، وضعیت اشتغال، تعداد دفعات مصرف مواد و روش مصرف مواد مخدر، تفاوت آماری معناداری بین دو گروه مداخله و کنترل وجود نداشت (05/0<P) نتایج نشان داد که پس از کنترل نمرات پایه، میانگین نمره کلی کیفیت زندگی (001/0>P) و بُعد سلامت روانی (001/0>P) در گروه مداخله به‌طور معناداری بالاتر از گروه کنترل بود.
نتیجه‌گیری: آموزش مبتنی بر مدل روی با بهبود کیفیت زندگی کلی و به‌ویژه بُعد سلامت روانی بیماران تحت درمان نگهدارنده با متادون همراه است.
روش تحقیق: این پژوهش یک مطالعه نیمه‌تجربی با طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون و دو گروه (مداخله و کنترل) در سال ۱۴۰۴ در طبس انجام شد. تعداد ۸۰ بیمار واجد شرایط به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و پس از اخذ رضایت‌نامه آگاهانه، به روش غیرتصادفی و بر اساس توالی ورود به مطالعه، به‌طور مساوی در دو گروه مداخله (۴۰نفر) و کنترل (۴۰نفر) قرار گرفتند. گروه مداخله در ۸ جلسه آموزشی هفتگی مبتنی بر مدل سازگاری روی شرکت کرد و گروه کنترل مراقبت‌های معمول را دریافت کرد. ابزار جمع‌آوری داده‌ها پرسشنامه کیفیت زندگی بود که برای هر دو گروه تکمیل شد. داده‌ها توسط نرم‌افزار SPSS نسخه 26 با آزمون تحلیل کوواریانس چندمتغیره MANCOVA و با کنترل نمرات پایه تحلیل شد.
یافته‌ها: نتایج آزمون کای‌اسکوئر نشان داد که از نظر متغیرهای سطح تحصیلات، وضعیت تأهل، وضعیت اشتغال، تعداد دفعات مصرف مواد و روش مصرف مواد مخدر، تفاوت آماری معناداری بین دو گروه مداخله و کنترل وجود نداشت (05/0<P) نتایج نشان داد که پس از کنترل نمرات پایه، میانگین نمره کلی کیفیت زندگی (001/0>P) و بُعد سلامت روانی (001/0>P) در گروه مداخله به‌طور معناداری بالاتر از گروه کنترل بود.
نتیجه‌گیری: آموزش مبتنی بر مدل روی با بهبود کیفیت زندگی کلی و به‌ویژه بُعد سلامت روانی بیماران تحت درمان نگهدارنده با متادون همراه است.
واژه‌های کلیدی: درمان نگهدارنده با متادون، پرستاری، کیفیت زندگی، کارآزمایی بالینی تصادفی، مدل سازگاری روی
نوع مطالعه: مقاله اصیل پژوهشی |
موضوع مقاله:
روانپرستاری
دریافت: 1405/4/29 | پذیرش: 1405/6/14 | انتشار الکترونیک: 1405/7/1
دریافت: 1405/4/29 | پذیرش: 1405/6/14 | انتشار الکترونیک: 1405/7/1
فهرست منابع
1. Naghibi SA, Ashari S, Rostami F, Hosseini SH. Evaluation of the relationship between spiritual health and mental health in patients undergoing methadone maintenance treatment. J Health Res Commun. 2015;1(3):61-9. URL: http://jhc.mazums.ac.ir/article-1-115-en.html [Persian]
2. Moradinazar M, Najafi F, Jalilian F, Pasdar Y, Hamzeh B, Shakiba E, et al. Prevalence of drug use, alcohol consumption, cigarette smoking and measure of socioeconomic-related inequalities of drug use among Iranian people: findings from a national survey. Subst Abuse Treat Prev Policy. 2020;15(1):39. DOI: 10.1186/s13011-020-00279-1 [Persian] [DOI:10.1186/s13011-020-00279-1] [PMID] [PMCID]
3. Musarezaie A, Pezeshkzad S, Hosseini SA, Tarrahi MJ, Rezazadeh M. Effect of a nursing care program based on Roy's adaptation model on sleep quality in patients undergoing methadone maintenance treatment: A randomized clinical trial. Hayat. 2024; 29 (4) :441-456. URL: http://hayat.tums.ac.ir/article-1-5100-en.html [Persian]
4. Klingemann H. Successes and failures in treatment of substance abuse: Treatment system perspectives and lessons from the European continent. Nordisk Alkohol Nark. 2020;37(4):323-37. DOI: 10.1177/1455072520941977 [DOI:10.1177/1455072520941977] [PMID] [PMCID]
5. Hojjat SK, Kaviyani F, Amini M, Akbari H, Golmakanie E, Norozi Khalili M. The effect of Pregabalin on sleep quality of patients treated with methadone maintenance therapy: A double-blind randomized clinical trial. J Subst Use. 2022;27(3):293-9. DOI:10.1080/14659891.2021.1941345 [Persian] [DOI:10.1080/14659891.2021.1941345]
6. Roohani S, Salarieh I, Abedi S, Kheyrkhah F. Impact of methadone maintenance treatment on the quality of life of opioid dependent patients in city of Babol. J Mazandaran Univ Med Sci. 2012; 22(87):46-55. URL: http://jmums.mazums.ac.ir/article-1-811-en.html [Persian]
7. Nezameslami S, Pishgoee SAH, Soltannezhade F. The effect of education on the basis of Roy adaptation pattern on the quality of life of home caregivers of psychiatric patients with a history of hospitalization in mental hospitals of military hospitals in Bushehr. Mil Caring Sci. 2019;6(2):105-14. DOI: 10.29252/mcs.6.2.105 [Persian] [DOI:10.29252/mcs.6.2.105]
8. Godini A, Dostian Y. Modeling structural relationships predicting relapse based on self-stigma in methadone maintenance patients: the mediating role of self-esteem and perceived social support. Social Psychology Research. 2025;15(58):141-54. DOI: 10.22034/spr.2025.484195.2006 [Persian]
9. Rezazadeh M, Hosseini SA, Musarezaie A. Effects of Roy's Adaptation Model on quality of life in people with opioid abuse under methadone maintenance treatment: A randomized trial. Ethiop J Health Sci. 2023;33(2):355-62. DOI: 10.4314/ejhs.v33i2.21 [Persian] [DOI:10.4314/ejhs.v33i2.21] [PMID] [PMCID]
10. Nejat S, Montazeri A, Holakouei nk, Mohammad K, Majdzadeh S. The World Health Organization quality of Life (WHOQOL-BREF) questionnaire: Translation and validation study of the Iranian version. J Sch Public Health Inst Public Health Res. 2006; 4 (4) :1-12. URL: http://sjsph.tums.ac.ir/article-1-187-en.html [Persian]
11. Golpour R, Abolghasemi A, Ahadi B, Narimani M. Comparison of effectiveness of cognitive self-compassion training and emotion-focused therapy on physical and mental health in depressed students. Journal of School Psychology. 2014;3(2):153-69. URL: https://jsp.uma.ac.ir/article_208.html?lang=en [Persian]
12. Maleki Gholandoz P, Sardary B. The effectiveness of positive psychology training with emphasis on religious doctrines on reducing students' high-risk behaviors with suicidal thoughts. Positive Psychology Research. 2020;6(3):51-68. DOI: 10.22108/ppls.2021.122201.1907 [Persian]
13. Dunn KE, Finan PH, Tompkins DA, Strain EC. Frequency and correlates of sleep disturbance in methadone and buprenorphine-maintained patients. Addict Behav. 2018;76:8-14. DOI: 10.1016/j.addbeh.2017.07.016 [DOI:10.1016/j.addbeh.2017.07.016] [PMID] [PMCID]
14. Jalili Gholami Z, Arabhashemi M, Sabbagh Hasanzadeh T. The effectiveness of Michael Frisch's cognitive-behavioral psychotherapy on the social responsibility and psychological well-being of addiction treatment centers. Social Psychology Research. 2024;14(53):109-22. DOI: 10.22034/spr.2024.413952.1859 [Persian]
15. Kajbaf M, Rahimi F. Comparison of addicts personal/Social motives and social Capital among treatment groups in city of Isfahan. New educational approaches. 2011;6(1):125-48. URL: https://nea.ui.ac.ir/article_19064.html?lang=en [Persian]
16. Haghighatian M, Hashemianfar SA. Addiction Dynamics; comparative study of findings based on grounded theory of addiction and sociological theories. Social Welfare Quarterly. 2020;20(77):9-56. URL: http://refahj.uswr.ac.ir/article-1-3558-en.html [Persian]
17. Wang X, Zhang Q, Shao J, Ye Z. Conceptualisation and measurement of adaptation within the Roy adaptation model in chronic care: a scoping review protocol. BMJ open. 2020;10(6):e036546. DOI: 10.1136/bmjopen-2019-03654 [DOI:10.1136/bmjopen-2019-036546] [PMID] [PMCID]
18. Guo Y, Gao X, Ji S. Improvements of sleep quality and QOL by Roy adaptation model in nursing of patients with Parkinson's disease. Int J Clin Exp Med. 2020;13(2):1033-40. URL: https://e-century.us/web/journal_toc.php?journal=ijcem&volume=13&number=2
19. Ursavaş FE, Karayurt Ö. Effects of a Roy's adaptation model-guided support group intervention on sexual adjustment, body image, and perceived social support in women with breast cancer. Cancer Nurs. 2021;44(6):E382-E94. DOI: 10.1097/NCC.0000000000000854 [DOI:10.1097/NCC.0000000000000854] [PMID]
20. Pengpid S, Peltzer K. Chronic conditions, multimorbidity, and quality of life among patients attending monk healers and primary care clinics in Thailand. Health Qual Life Outcomes. 2021;19(1):61. DOI: 10.1186/s12955-021-01707-x [DOI:10.1186/s12955-021-01707-x] [PMID] [PMCID]
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
Attribution-NoneCommercial CC BY-NC