fa اثر عصاره سماق (Rhus coriaria) بر پراکسیداسیون لیپیدی و نفروپاتی دیابتی در موش‌های صحرایی طب سنتي و طب مكمل Traditional medicine and Complementary Medicine مقاله اصیل پژوهشی Original Article زمینه و هدف: گونه‌های فعال اکسیژن و استرس اکسیداتیو، نقش مهمی در توسعه ناهنجاری‌های دیابتی بازی می‌کنند. با توجه به اهمیت گیاهان دارویی، در این مطالعه، اثر عصاره آبی سماق (Rhus coriaria L) بر پراکسیداسیون لیپیدی و نفروپاتی دیابتی مورد بررسی قرار گرفت. روش تحقیق: در این مطالعه تجربی، ۳۰ سر رت نر نژاد ویستار به وزن ۱۸۰ تا ۲۳۰ گرم استفاده شد. موش‌ها به ۵ گروه ۶‌تایی تقسیم شدند. به رت‌های گروه کنترل هم حجم ماده تزریقی سرم فیزیولوژی تزریق شد. رت‌های گروه دوم، با تزریق صفاقی تک دوز آلوکسان ( mg/kgbw١٢٠) دیابتی شدند. به رت‌های گروه سوم، چهارم و پنجم علاوه بر تیمار مشابه گروه دوم، عصاره آبی سماق به ترتیب با دوزهای ٥٠، ١٠٠ و mg/kg ٢٥٠ به مدت ٤ هفته گاواژ گردید. در پایان دوره تیمار، نمونه‌های خون از قلب جمع‌آوری شد. غلظت مالون‌ دی‌آلدئید (MDA) پلاسما به عنوان محصول نهایی پراکسیداسیون لیپیدی اندازه‌گیری شد؛ به علاوه بافت کلیه جدا شد و با استفاده از رنگ‌آمیزی هماتوکسیلین- ائوزین برای آنالیزهای هیستولوژی آماده شد. داده‌ها از نظر آماری، با استفاده از آنالیز واریانس یک‌طرفه و آزمون Tukey بررسی گردید. یافته‌ها: تیمار با عصاره سماق منجر به کاهش معنی‌دار سطح MDA در گروه‌های دیابتی تحت تیمار با عصاره در مقایسه با گروه کنترل و گروه دیابتی شد (05/0>P)؛ به علاوه تیمار با عصاره منجر به بهبود قابل ملاحظه عوارض جانبی ناشی از دیابت قندی یعنی بهبود اندازه فضای ادراری و کاهش هیالینه شدن شریانچه آوران در بافت کلیه رت‌های دیابتی شد. نتیجه‌گیری: نتایج این تحقیق نشان داد که سماق می‌تواند سبب کاهش پراکسیداسیون لیپیدی و آسیب کلیه در رت‌های دیابتی ‌شود. Background and Aim: Reactive oxygen species (ROS) and oxidative stress play important roles in the development of diabetic complications. Regarding the importance of medicinal herbs, the effect of Sumac extract on lipid peroxidation and diabetic nephropathy was explored in this study. Materials and Methods: In this experimental study, 30 adult male Wistar rats were divided into 5 six member groups. Control rats were injected with the necessary volume of physiological serum. Group II contracted diabetes by being intraperitoneally injected 120 mg/kg Alloxan.The rats of the third, fourth , and fifth group , in addition to the same treatment, were fed 50, 100 and 250 mg/kg of aqueous extract of Rhus-coriaria L. respectively for 4 weeks. After 28 days of treatment, blood samples were collected from the heart. Plasma malondialdehyde (MDA) concentration, as an end product of lipid peroxidation, was determined. In addition, kidney tissues were removed and prepared for histological analysis. The obtained data was analyzed by means of one-way analysis of variance (ANOVA) and Tukey statistical test Results: Treatment with the extract of Sumac caused a significant reduction in MDA level in diabetic groups treated, compared with the control and diabetic groups (P<0.05). Moreover, treatment with the extract led also to a significant improvement of side-effects of diabetes mellitus on the distal arterioles of renal tissues in diabetic rats. Conclusion: It was found that sumac decreases lipid peroxidation and kidney damage in diabetic rats. سماق(Rhus coriaria L) , نفروپاتی, دیابت, لیپید, پراکسیداسیون Sumac (Rhus coriaria L.), Nephropathy, Diabetes, Lipid, Peroxidation 275 284 http://journal.bums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-379-1&slc_lang=fa&sid=1 Z Salimi زهرا سلیمی Zahra.salimi.bio@gmail.com 8700319475328460029220 8700319475328460029220 Yes MA Animal Physiology, Department of Biology, Faculty of Science, Urmia University, Iran کارشناس ارشد فیزیولوژی جانوری، گروه زیست شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه ارومیه، ایران R Heidari رضا حیدری 8700319475328460029221 8700319475328460029221 No Faculty of Science, University of Urmia, Iran گروه زیست‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه ارومیه، ایران V Nejati وحید نجاتی 8700319475328460029222 8700319475328460029222 No Department of Biology, Faculty of Science, University of Urmia, Iran گروه زیست‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه ارومیه، ایران A Eskandary آزاده اسکندری 8700319475328460029223 8700319475328460029223 No Department of Biology, Faculty of Science, Urmia University, Iran گروه زیست‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه ارومیه، ایران Z Ghasemi زهرا قاسمی 8700319475328460029224 8700319475328460029224 No Department of Statistics, Faculty of Science, Razi University, Iran گروه آمار، دانشکده علوم، دانشگاه رازی، ایران