fa ارتباط بین کمبود آهن و مسمومیت با سرب در کارگران یک کارخانه باتری‌سازی اتومبیل بهداشت حرفه اي Occupational Health مقاله اصیل پژوهشی Original Article زمینه و هدف: کم‌خونی ناشی از فقر آهن شایعترین کم‌خونی تغذیه‌ای، هم در کشورهای پیشرفته و هم در حال توسعه می‌باشد. از طرفی مسمومیت با سرب بویژه در کشورهای در حال توسعه به علت شهری شدن سریع و استفاده از سوختهای سرب‌دار یک خطر در حال افزایش، برای سلامتی مردم می‌باشد. بررسی‌های متعدد بویژه در کودکان، نشان‌دهنده ارتباط بین کمبود آهن بدن و افزایش غلظت سرب خون می‌باشد. مطالعه حاضر با هدف تعیین ارتباط بین کمبوده آهن و مسمومیت با سرب در کارگران یک کارخانه باتری‌سازی اتومبیل انجام شد. روش تحقیق: در این مطالعه مقطعی که در سال 1385 و در شهر مشهد انجام شد، تمامی کارگران یک کارخانه باتری‌سازی اتومبیل مورد بررسی قرار گرفتند. برای تمام نمونه‌ها شمارش کامل سلول‌های خون انجام شد و میزان فریتین سرم به روش رادیوایمونواسی تعیین گردید. میزان سرب خون توسط اسپکتروفتومتری جذب اتمی (با استفاده از دستگاه Perkin Elemer, Model 3030) اندازه‌گیری شد. داده‌های با استفاده از نرم‌افزار آماری (11.5) SPSS و آزمون‌های آماری تی و ضریب همبستگی پیرسون در سطح معنی‌داری 05/0P< مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. یافته‌ها: بر اساس یافته‌های بالینی (خط سربی) و با متوسط غلظت سرب خون &micro;g/dL 7/132/32، تمامی کارگران مورد بررسی، دچار مسمومیت با سرب بودند. متوسط سرب خون در کارگران طبیعی از نظر آهن (78 نفر) نسبت به کارگران دچار کمبود آهن (11 نفر) اختلاف معنی‌داری نشان نداد (05/0P<)؛ همچنین با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون، ارتباط معنی‌داری بین غلظت سرب خون با فریتین (09/0=P، 180/0=r) و هموگلوبین خون (68/0=P، 051/0=r) مشاهده نگردید. نتیجه‌گیری: در این مطالعه ارتباط معنی‌داری بین میزان سرب خون با میزان فریتین سرم و غلظت هموگلوبین خون مشاهده نشد. پیشنهاد می‌گردد مطالعه‌ای در جمعیت وسیعتر و در تماس‌های طولانی‌تر با سرب انجام گیرد؛ همچنین تدابیر پیشگیری‌کننده لازم، جهت جلوگیری از مسمومیت با سرب در محیط کار اتخاذ گردد. Background and Aim: Iron deficiency anemia is the most common nutritional anemia in developed and developing countries. In addition, lead intoxication especially in developing countries is an increasing risk for health because of rapid urbanization and consumption of leaded fuels. Many studies, particularly on children, have showed a correlation between iron deficiency and increase in blood lead-concentration. In this study, we evaluated this association in workers of a car battery manufacturer. Materials and Methods: This research was performed on workers who were exposed to lead in a car battery manufacturer in Mashhad, Iran, in 2006. Various laboratory tests including complete blood count (CBC), serum ferritin concentration applying radioimmunoassay method and blood lead concentration (BLC) by means of atomic absorption spectrophoyometry) Perkin Elemer, Model 3030) were performed. The obtained data was analyzed by the statistical package for social sciences (SPSS, version 11.5) and statistical tests including t- test and Pearson&#39;s correlation coefficient were used. P<0.05 was taken as the significant level. Results: Based on clinical (lead line) and laboratory observations, all workers had lead intoxication with mean BLC of 32.2&plusmn;13.7 &micro;g/dl. There was not a significant difference between mean BLC in iron-deficient (n=11) and non-iron-deficient workers (n=78). Besides, applying Pearson&#39;s correlation coefficient did not reveal any correlation between blood lead with serum ferritin and blood hemoglobin. (r=0.18, P=0.09 and r=0.051, P=0.68 respectively) Conclusion: In this study, no correlation between blood lead concentration with serum ferritin and hemoglobin were observed. Thus, the following are recommended: 1. A similar research in a larger population having longer exposure to lead should be carried out. 2. Health improvement of work environment must be taken into account for the prevention of lead intoxication. سرب, کم خونی؛ فریتین, کمبود آهن, هموگلوبین, مسمومیت, شغلی Lead, Anemia, Ferritin, Iron deficiency, Hemoglobin, Intoxication, Occupational 51 57 http://journal.bums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-123-8&slc_lang=fa&sid=1 M.R. Keramati محمدرضا کرامتی drkeramati@gmail.com 8700319475328460028951 8700319475328460028951 Yes Assistant Professor, Department of Hematopathology and Blood Banking, Neonatal Research Center, Mashhad University of Medical Sciences. Mashhad, Iran استادیار گروه هماتولوژی و بانک خون مرکز تحقیقات نوزادان، دانشگاه علوم پزشکی مشهد M. Nemai Ghasemi محسن قاسمی 8700319475328460028952 8700319475328460028952 No M. Balali Mood مهدی بلالی مود 8700319475328460028953 8700319475328460028953 No