Journal of Translational Medical Research

fa پروتئین‌های زهر مارها و اختلالات انعقادی ناشی از مارگزیدگی Snake venom proteins and coagulopathy caused by snakebite بيوشيمي Biochemistry مروری Review <div style="text-align: justify;">گزش مارها سالیانه حدود 3 تا 4 میلیون نفر را تحت تأثیر قرار می دهد که بیش از صد هزار نفر از آن‌ها جان خود را از دست می‌دهند. یکی از دلایل مرگ‌و‌میر و ایجاد عارضه به وسیله زهر مارها اختلال انعقادی ناشی از گزش آنها می باشد. اختلال انعقادی ناشی از گزش، جنبه های بالینی مختلفی (مانند پیش انعقادی، زمان انعقاد فیبرینوژن، فیبرینولیتیک، فعالکردن پلاکت، ضدانعقادی، ترومبوتیک، خونریزی دهنده) دارد که تشخیص و درمان آن حائز اهمیت است. عامل اصلی اختلالات انعقادی که در اثر مارگزیدگی ایجاد می‌شود، ترکیبات موجود در زهر مارها است. این ترکیبات که بیشتر آن‌ها پروتئین‌هایی با خواص آنزیمی و پایداری زیاد هستند به سرعت با فاکتورهای خونی موجود در سیستم گردش خون جانداران واکنش می‌دهند و عملکرد صحیح این فاکتورها را دچار اختلال می‌کنند. نکته مهم در مورد ترکیبات زهر مار و به‌خصوص پروتئین‌های آن این است که زهر مارهای مختلف دارای پروتئین‌های مختلفی هستند که بسته به مقدارشان می‌توانند نقش انعقادی یا ضد انعقادی داشته باشند. پروتئین‌های انعقادی به عنوان فعال کننده‌های فاکتور لخته شدن و آنزیم‌های شبیه ترومبین طبقه بندی می‌شوند. پروتئین‌های ضد انعقادی از لخته شدن خون جلوگیری می‌کنند و منجر به عدم انعقاد خون می‌شوند که شامل فسفولیپاز A2، فیبرینولیتیک، فعال کننده پروتئین C و L- آمینواسیداکسیدازها (ضد انعقاد کننده‌های آنزیمی) یا پروتئین‌هایی مانند شبه لکتین نوع C، توکسین های سه انگشتی (TFTs) و مهار کننده های پروتئیناز (ضد انعقادهای غیرآنزیمی) هستند. تمامی این عوامل در اثر مار گزیدگی موجب اختلال انعقادی می‌گردند و اختلال انعقادی یک پدیده مهم بالینی است و اگر به درستی درک نشود ممکن است در فرایند تشخیص مار گزیدگی و درمان آن مشکل ایجاد کند، به‌طوری که به سرعت می تواند توسعه یابد و باعث مرگ فرد مارگزیده گردد.</div> <div></div> <div style="text-align: justify;">Snakebite affects around 3 or 4 million humans annually leading to more than 100,000 deaths. Coagulopathy is one of the significant causes of both morbidity and mortality in these patients. Accordingly, it is of utmost importance to diagnose and treat coagulation disorder due to bites; in addition, it is accompanied by various clinical aspects, such as pre-coagulation, fibrinogen coagulation time, fibrinolytic, platelet activation, anticoagulant, thrombotic, and bleeding. The main cause of coagulopathy caused by snakebite is the presence of compounds found in snake venom. These compounds are mostly proteins with enzymatic activity and high stability; moreover, they rapidly react with factors in the blood circulatory system and disrupt their correct functioning. Regarding the snake venom compounds, especially their proteins, it should be mentioned that different snakes' venoms have different proteins, which can have a role in coagulation or anticoagulation depending on its amount. The coagulant proteins are subclassified as clotting factor activators and thrombin-like enzymes. The anticoagulant proteins can prevent blood clotting leading to coagulopathy and include phospholipases A2, fibrinolytic, protein C activator, and L-amino acid oxidase (enzymatic anticoagulants) or C-type lectin-like proteins, three-finger toxins (TFTs), and proteinase inhibitors (nonenzymatic anticoagulants). All of these factors cause coagulopathy due to snake bites, which is a clinically important phenomenon and should be carefully examined; otherwise, it would be difficult to make the diagnosis and treatment process. If untreated, coagulopathy can develop quickly and lead to the patient's death.</div> اختلال انعقادی, پروتئین, مارگزیدگی, زهر مار Coagulopathy, Protein, Snakebite, Snake venom 88 105 http://journal.bums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2863-1&slc_lang=fa&sid=1 Mahdi Babaie مهدی بابائی m.babaie47@yahoo.com 8700319475328460041506 8700319475328460041506 Yes Razi Vaccine and Serum Research Institute, Agricultural Research Education and Extension Organization, Karaj, Iran مؤسسه تحقیقات واکسن و سرم سازی رازی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی (تات)، کرج، ایران