fa بررسی شاخص‌های آلتمتریکس مقالات دانشگاه علوم پزشکی بیرجند مندرج در پایگاه Scopus با استفاده از ابزار PlumX: یک مطالعه علم‌سنجی كتابداري پزشكي Medical Library مقاله اصیل پژوهشی Original Article <strong><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">زمینه و هدف:</span></span></strong> <span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:11.0pt;">شاخص‌های آلتمتریکس، به‌منظور سنجش جنبه</span></span> <span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:11.0pt;">‌های مختلف تأثیرگذاری یک اثر، در محیط شبکه‌های اجتماعی ایجاد شد. پژوهش حاضر با هدف بررسی شاخص‌های آلتمتریکس مقالات دانشگاه علوم پزشکی بیرجند ثبت‌شده در پایگاه </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">Scopus</span></span><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:11.0pt;"> انجام شد.</span></span><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:11.0pt;"></span></span><br> <strong><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">روش تحقیق:</span></span></strong> <span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:11.0pt;">این پژوهش از نوع توصیفی- تحلیلی بود که با روش علم‌سنجی و با استفاده از شاخص‌های آلتمتریکس انجام شد. گردآوری داده‌ها در تاریخ 16 تیرماه 1398 با جستجوی عناوین مقالات دانشگاه علوم پزشکی بیرجند به‌صورت انفرادی در پایگاه </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">Scopus</span></span><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:11.0pt;"> و بر اساس شاخص‌های </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">plumX</span></span><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:11.0pt;"> (استفاده، کسب، بحث، رسانه‌های اجتماعی و استناد) صورت پذیرفت و به‌مدت 2 هفته شاخص‌های مذکور استخراج گردید. به‌منظور تجزیه و تحلیل داده‌ها از ضریب همبستگی پیرسون استفاده شد.</span></span><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:11.0pt;"></span></span><br> <strong><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">یافته‌ها:</span></span></strong> <span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:11.0pt;">از میان 911 مقاله بازیابی‌شده، در مجموع 89 درصد مقالات دانشگاه حداقل یکبار در رسانه‌های اجتماعی به اشتراک گذاشته شده‌ بودند. حداکثر میزان فراوانی سنجه‌ها، به پارامتر خوانندگان که زیرمجموعه شاخص کسب است تعلق داشت. مقالات دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، بیشترین میزان توجه را با اختلاف زیاد در شبکه مندلی کسب کرده بودند. بین میزان استنادات دریافتی مقالات با سنجه کسب، ارتباط معناداری وجود داشت (0/001</span></span><span style="font-size:11.0pt;">></span><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">P</span></span><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:11.0pt;">، 0/286</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">r=</span></span><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:11.0pt;">). بین میزان استنادات دریافتی در پایگاه </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">Scopus</span></span><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:11.0pt;"> و سنجه بحث رابطه معناداری مشاهده نگردید (0/820</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">P=</span></span><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:11.0pt;">، 0/048- </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">r=</span></span><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:11.0pt;">).</span></span><br> <strong><span dir="RTL"><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">نتیجه‌گیری:</span></span></span></strong> <span dir="RTL"><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:11.0pt;">شاخص‌های آلتمتریکس یا سنجه‌های جایگزین، می‌توانند مکمل مناسبی برای تحلیل‌های استنادی باشند. توجه به این شاخص‌ها در انتشار مقالات توسط پژوهشگران، می‌تواند در کسب استناد مقالات، تأثیرگذار باشد.</span></span></span> <strong>Background and Aim:</strong> Altmetrics indicators, to measure different aspects of an effect, was created in social media environments. The purpose of the present study was to investigate the altmetrics indicators of Birjand University of Medical Sciences articles registered in Scopus database.<br> <strong>Materials and Methods: </strong>This research was a descriptive-analytical one which was done by using a scientometric method and using altmetrics indicators. Data collection was performed on 16 July 2019 by searching the titles of articles in Birjand University of Medical Sciences individually in the Scopus database based on plumX indicators (use, acquisition, discussion, social media and citation) and extracted indicators for 2 weeks. Pearson&rsquo;s correlation coefficient was used to analyze the data.<br> <strong>Results: </strong>Of 911 retrieved articles, overal 89 percent were shared on social media at least once. The maximum frequency of the index belonged to the reader parameter, which is a subset of the acquisition index. Birjand University of Medical Sciences articles received the most amount of attention in the Mendeley network. There was a significant relationship between the amount of citations of articles and the degree of acquisition (r=0.286, P<0.001)<span dir="RTL">. </span>There was no significant relationship between the amount of citations received in the Scopus database and the discussion index (r=-0.048, P=0.820).<span dir="RTL"></span><br> <strong>Conclusion: </strong>&nbsp;Altmetrics indicators or alternative metrics can be a suitable complement to citation analysis. Consideration of these indicators in the publication of articles by researchers can be effective in obtaining citation articles. شاخص‌های آلتمتریکس؛ مقالات؛ دانشگاه علوم پزشکی بیرجند؛ علم‌سنجی Altmetrics Indicators, Articles, Birjand University of Medical Sciences, Scientometrics 343 352 http://journal.bums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-726-2&slc_lang=fa&sid=1 Hamideh Ehtesham حمیده احتشام hehtesham22@gmail.com 8700319475328460037425 8700319475328460037425 No Department of Health Information technology, Birjand University of Medical Sciences, Birjand, Iran گروه فناوری اطلاعات سلامت، دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، بیرجند، ایران Halimeh Sadeghi حلیمه صادقی halimeh_sadeghi@yahoo.com 8700319475328460037426 8700319475328460037426 No Central Library, Birjand University of Medical Sciences, Birjand, Iran کتابخانه مرکزی، دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، بیرجند، ایران Faezeh Vahedi Darmian فائزه واحدی درمیان vahedi.faezeh@yahoo.com 8700319475328460037427 8700319475328460037427 No Scientometrics and Monitoring Group, Birjand University of Medical Sciences, Birjand, Iran گروه علم‌سنجی و پایش، دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، بیرجند، ایران Omolbanin Amiri ام البنین امیری amiri@bums.ac.ir 8700319475328460037428 8700319475328460037428 Yes Scientometrics and Monitoring Group, Birjand University of Medical Sciences, Birjand, Iran گروه علم‌سنجی و پایش، دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، بیرجند، ایران