fa بررسی کارایی حذف کروم شش‌ ظرفیتی از محلول‌های آبی با استفاده از کربن فعال پودری تولیدی تحت تأثیر امواج فراصوتی بهداشت محيط Environmental Health مقاله اصیل پژوهشی Original Article <p dir="RTL" style="margin-right:42.55pt;"><strong>زمینه و هدف:</strong> کربن فعال، پرکاربردترین جاذب برای حذف آلاینده‌ها می‌باشد. با ظهور تکنولوژی‌های جدید، روش تولید کربن فعال نیاز به اصلاح داشته تا علاوه بر کاهش هزینه‌های تولید و پیچیدگی فرآیند تولید، اثر‌بخشی فرآیند نیز بهبود یابد. بنابراین هدف از انجام این مطالعه، تولید کربن فعال پودری تحت تأثیر امواج فراصوتی از دانه اسپند و کاربرد آن در حذف کروم از محلول‌های آبی بود.</p> <p dir="RTL" style="margin-right:42.55pt;"><strong>روش تحقیق:</strong> این مطالعه به‌صورت تجربی به‌صورت ناپیوسته انجام شد. برای تولید کربن فعال، از دانه پودرشده اسپند استفاده شد و سطح ویژه کربن فعال‌ با آزمایش <span dir="LTR">BET</span> تعیین گردید. مهمترین متغیرهای اثر‌گذار بر فرآیند جذب مورد بررسی قرار گرفت. برای اندازه‌گیری کروم شش‌ظرفیتی، از روش رنگ‌سنجی با استفاده از <span dir="LTR">UV/VIS SpectrometerT80+</span> استفاده گردید. تجزیه و تحلیل داده‌ها توسط نرم افزار <span dir="LTR">Excel</span> انجام شد.</p> <p dir="RTL" style="margin-right:42.55pt;"><strong>یافته‌ها:</strong> <span dir="LTR">pH</span> بهینه برای فرآیند جذب با استفاده از هر دو نوع کربن فعال تولیدی برابر با 2 به‌دست آمد. نتایج جذب برای هر دو جاذب از سینتیک درجه دوم کاذب تبیعت کرده و <span dir="LTR">K₂</span> برای کربن فعال پودری تولیدی در مقایسه با پودر خام دانه اسپند بیش از دو برابر به‌دست آمد.</p> <p dir="RTL" style="margin-right:42.55pt;"><strong>نتیجه‌گیری:</strong> نتایج نشان می‌دهد که امواج فراصوتی برای فعال‌سازی کربن بسیار مؤثّر می‌باشد و کربن فعال تولیدی دارای سرعت جذب و سطح ویژه بسیار بالا بوده و می‌تواند به‌عنوان جاذب مناسب در حذف کروم شش‌ظرفیتی استفاده شود.</p> <p><strong>Background and Aim:</strong> Activated carbon is a most common adsorbent. By emerging of new technologies, the activated carbon production methods need to be improved. The aim of this study was producing powdered activated carbon from Peganum Harmala seed under ultrasound waves for activation and its application for chromium removal from aqueous solutions.</p> <p><strong>Materials and Methods: </strong>This experimental study was conducted in a batch reactor. The <a name="OLE_LINK21"></a><a name="OLE_LINK20">Peganum Harmala seeds </a>were used for activated carbon production and Ultrasonic waves were used to activation. The BET test was done in order to determine of the specific surface area of produced activated carbon. The most important variables affecting the adsorption process were examined. For Cr(VI) determining UV/VIS Spectrophotometer T80+ at a wavelength of 540 nm was used. Data analysis was performed by Excel software.</p> <p><strong>Results: </strong>The BET test results showed that the specific surface area of produced ​​activated carbon is 442m²/g. The optimum pH of solution to adsorption process by both raw powder of Peganum Harmala seeds and produced powdered activated carbon adsorbents was equal 2. Adsorption data for both adsorbents were best fitted to the pseudo-second order kinetic and parameter of K₂ for the produced powdered activated carbon was obtained two times more than K₂for raw powdered Peganum Harmala seed.</p> <p><strong>Conclusion: </strong>The results showed that ultrasound is very effective in activation of carbon and produced activated carbon have high adsorption rate and specific surface area, it and can be used as an appropriate adsorbent for removal of hexavalent chromium.</p> کربن فعال, دانه اسپند, اولتراسونیک, کروم Activated carbon, Peganum Harmala seed, Ultrasonic, Chromium 235 245 http://journal.bums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-780-2&slc_lang=fa&sid=1 Fatemeh Alsadat Arghavan فاطمه السادات ارغوان fatemeh.arghavan71@gmail.com No Member of Student Research Committee, Faculty of Health, Birjand University of Medical Sciences, Birjand, Iran. عضو کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، بیرجند، ایران. Rasoul Khosravi رسول خسروی khosravi.r89@gmail.com Yes Social Determinant of Health Research Center, Department of Environmental Health Engineering, Faculty of Health, Birjand University of Medical Sciences, Birjand, Iran. مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر بر سلامت، گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، بیرجند، ایران. Ali Akbar Taghizadeh علی اکبر تقی زاده aliakbar.taghizade@gmail.com No Social Determinant of Health Research Center, Birjand University of Medical Sciences, Birjand, Iran. مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثّر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، بیرجند، ایران. Mahmoud Taghavi محمود تقوی taghavi66@yahoo.com No Department of Environmental Health Engineering, Faculty of Health, Zabol University of Medical Sciences, Zabol, Iran. گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی زابل، زابل، ایران. Athar Entezari اطهر انتظاری eathar561@gmail.com No Member of Student Research Committee, Faculty of Health, Birjand University of Medical Sciences, Birjand, Iran. عضو کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، بیرجند، ایران. Monireh Khazaei منیره خزائی monireh.khazaei@gmail.com No Member of Student Research Committee, Faculty of Health, Birjand University of Medical Sciences, Birjand, Iran. عضو کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، بیرجند، ایران. Reza Ali Fallahzadeh رضاعلی فلاح زاده fallahzadeh4@yahoo.com No Department of Environmental Health Engineering, Faculty of Health, Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iran. گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی یزد، یزد، ایران.