fa بررسی ایمنوهیستوشیمی وضعیت گیرنده های استروژن و پروژسترون و نشانگر تکثیر سلولی (Ki-67) در سرطان پستان بافت شناسي Histology مقاله اصیل پژوهشی Original Article <div style="text-align: justify;">زمینه و هدف: با توجه به شیوع چشمگیر سرطان پستان در جهان و نیز در کشور ما ایران، مطالعات گسترده ای در مورد روشهای تشخیصی و درمانی و عوامل موثر در پیش آگهی آن انجام شده است. مطالعه حاضر با هدف تعیین وضعیت میزان تکثیر سلولی و همچنین وضعیت گیرنده هورمون های استروئیدی در سرطان پستان و ارتباط این عوامل با یکدیگر و با سایر عوامل نظیر سن، درگیری گره های لنفاوی و درجه تومور انجام شد.<br> روش تحقیق: این مطالعه تحلیلی- کاربردی در سال 1383 و در بخش پاتولوژی بیمارستان قائم (عج) وابسته به دانشگاه علوم پزشکی مشهد انجام شد. 50 مورد از انواع سرطان های پستان با تشخیص تایید شده هیستوپاتولوژی انتخاب و پس از بازبینی اسلایدهای میکروسکوپی و تهیه برشهای مناسب، رنگ آمیزی اختصاصی، به روش ایمنوهیستوشیمی با نشانگرهای استروژن (ER) و پروژسترون (PR) و Ki-67 انجام شد؛ سپس اسلایدها جهت تعیین میزان ایمنورآکتیویتی سلول های تومورال با استفاده از سیستم H-Score در مورد نشانگرهای ER-PR و درصد سلول های مثبت برای نشانگر Ki-67 توسط دو نفر متخصص آسیب شناسی بررسی و نتایج آن گزارش شد. داده ها با استفاده از آزمونهای آماری ANOVA و ضریب همبستگی Spearman در سطح معنی داری مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند.<br> یافته ها: میزان بروز Ki-67، ER و PR در افراد مبتلا به سرطان پستان از نوع داکتال مهاجم به ترتیب به طور متوسط %24.25 &plusmn; 20.83، 89.62 &plusmn; 112.63 و 59.00 &plusmn; 100.69 بود. بین بروز Ki-67 و PR رابطه معنی دار و مشخصی مشاهده گردید (P=0.05) اما بین Ki-67 و ER رابطه ای یافت نشد؛ همچنین بین بروز ER و PR رابطه معنی داری وجود داشت (P=0.00). میزان Ki-67 در سه درجه مختلف سرطان داکتال مهاجم پستان تفاوت معنی داری با یکدیگر نشان دادند (P=0.01). در بین انواع نادر سرطان های پستان، بیشترین درصد بروز Ki-67، PR و ER در مورد سرطان لبولار مهاجم و کمترین درصد مربوط به سرطان پاپیلری و مدولاری بود.<br> نتیجه گیری: با توجه به اهمیت نتایج ایمنوهیستوشیمی در پیش آگهی و درمان بیماران و نتایج حاصل، علاوه بر روش صحیح، استانداردکردن گزارش دهی ER و PR امری ضروری است.</div> <div style="text-align: justify;"><strong>Background and Aim</strong>: Breast carcinoma is a pervasive malignancy in the world, and in our country-Iran-as well. Extensive studies have been done on its diagnostic and therapeutic procedures and factors affecting its prognosis. The present study aimed at determining proliferative rate of cells, the condition of steroid hormone receptors, correlation of these with each other and with other factors such as age ,lymph nodes involvement, and tumoral grade in breast carcinoma.<br> <strong>Materials and Methods</strong>: This analytical and applied study was carried out in the pathology laboratory of Ghaem hospital -affiliated to Mashhad University of Medical Sciences- in 2004. Fifty cases of breast carcinoma, confirmed through histopathology, were selected. After checking microscopic slides and preparing suitable sections, specific staining through immunohistochemical procedure with estrogen (ER), progesteron (PR) markers, and Ki-67 was done. Then the slides were examined by two pathologists to determine immunoreactivity of tumoral cells by means of H-score system for ER and PR, the percent of tumoral cells for Ki- 67, and then the results were reported. The obtained data was analysed at the significant level P&le;0.05 applying ANOVA and Spearman correlation coefficient statistical tests.<br> <strong>Results</strong>: Ki-67, ER and PR expression in patients with invasive ductal carcinoma were 24.25%, 89.62 and 59 respectively. Between Ki-67 and ER no relationship was found. But there was a significant correlation between Ki-67 and PR (P=0.05). Also, there was a significant correlation between the incidence of ER and PR (P=0.00). Ki-67 expression in the three grades of invasive ductal breast carcinoma revealed distinct and meaningful difference (P=0.01). Among rare types of breast carcinomas, the most expression of Ki-67, PR and ER was observed in invasive lobular carcinoma and the least in papillary and medulary carcinomas.<br> <strong>Conclusion</strong>: Immunohistochemistry is very important in the prognosis and treatment of breast carcinoma. Thus proper procedures, standardization of ER and PR is necessary.</div> سرطان پستان, ایمنوهیستوشیمی, گیرنده هورمون های استروئیدی, تکثیر سلولی, Ki,67 Breast carcinoma, Immunohistochemistry, Steroid receptors, Proliferative marker, Ki-67 9 15 http://journal.bums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-101&slc_lang=fa&sid=1 N. Sharifi-Systani نوریه شریفی سیستانی n-sharifi@mums.ac.ir 8700319475328460026188 8700319475328460026188 Yes Assistant Professor, Department of Pathology, Faculty of Medicine, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran استادیار گروه آموزشی آسیب شناسی دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد MH. Sadeghian محمدهادی صادقیان 8700319475328460026189 8700319475328460026189 No Assistant Professor, Department of Pathology, Faculty of Medicine, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran استادیار گروه آموزشی آسیب شناسی دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد F. Homaei فاطمه همایی 8700319475328460026190 8700319475328460026190 No Assistant Professor, Department of Oncology, Faculty of Medicine, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran استادیار گروه آموزشی انکولوژی دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد F. Haghighi فاطمه حقیقی 8700319475328460026191 8700319475328460026191 No Assistant Professor, Department of Pathology, Faculty of Medicine, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran استادیار گروه آموزشی آسیب شناسی دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد