fa مقاله کوتاه: بررسی وضعیت مصرف خون در بیمارستان آموزشی ولی‌عصر (عج) بیرجند مقاله كوتاه Short Communication زمینه و هدف: کارآمدی پروتکل‌های سفارش و تزریق خون، می‌تواند به‌صورت هدفمند باعث جلوگیری از اتلاف خون در بخش‌های بیمارستانی و به دنبال آن باعث کاهش بار اضافی روی بانک خون و صرفه‌جویی در هزینه‌ها شود. در این مطالعه توصیفی، میزان درخواست و مصرف خون در بخش‌های مختلف بیمارستان آموزشی ولی‌عصر (عج) بیرجند بررسی شدند تا گامی مؤثّر در جهت آگاهی مراکز درمانی در مورد هماهنگی میزان نیاز و درخواست خون برداشته شود. روش تحقیق: در این مطالعه توصیفی، تعداد 1617بیمار از 16بخش از بیمارستان آموزشی و درمانی ولی‌عصر (عج) بیرجند که متقاضی دریافت خون بودند، در طی 4ماه ابتدایی سال 1392 مورد بررسی قرار گرفتند. با استفاده از اطلاعات به‌دست‌آمده، نسبت خون‌های کراس‌مچ‌شده به تزریق‌شده (C/T)، مقدار متوسط واحدهای خون تزریق‌شده به هر مریض کراس‌مچ‌شده(TI) و احتمال یک تزریق خون در یک پروتکل درمانی (T%) محاسبه گردید. یافته‌ها: از 2201 واحد کراس‌مچ‌شده، 1394 واحد، به 624بیمار تزریق شد. نسبت C/T کمتر از 5/2، T% بالاتر از 50% و TI بیشتر از 5/0 محاسبه گردید. بیشترین میزان C/T در بخش زایشگاه و کمترین آن در بخش ENT بود. در بخش‌های زایشگاه و زنان، میزان C/T و TI بیش از حد نرمال بود. شاخص‌های کلی C/T، TI و T%، در بخش‌های مختلف بیمارستان به‌ترتیب: 5/1، 3/1 و %1/60 محاسبه شد. نتیجه‌گیری: نتایج نشان داد که الگوی تقاضا و مصرف خون در این بیمارستان از وضعیت مطلوب برخوردار است. در عین حال، الگوی مصرف خون در بعضی از بخش‌ها مانند بخش زنان و زایمان مطلوب نبود. با توجه به این نتایج، ضرورت بازنگری در نحوه سفارش خون و ایجاد یک سیستم نظارتی دقیق در مدیریت ارتباط بانک خون و بخش‌ها پیشنهاد می‌شود. Background and Aim: Efficiency of blood request and transfusion, if purposeful, can prevent wasting of blood in hospital wards and as a result, decrease overload on the blood bank and spare various expenses..The aim of the present descriptive study was to assess the efficiency of blood utilization in Vali-Asr educational hospital in Birjand in order to take an effective step to make medical centers aware of the coordination required between blood need and blood request. Materials and Methods: In this descriptive and cross-sectional study. Blood requests in 16 wards of a hemovigilance based hospital program over the first 4-months of 2013 were included. The cross-match transfusion ratio (C/T), the transfusion index (TI), and transfusion probability (T %) were calculated. Results: Out of 2201 cross-matched blood units only 1394 units were transfused into 624 patients. . C/T T% and TI . were <2.5, >50% and >0.5 respectively. The most C/T was in the maternity ward and the least belonged to ENT ward. In both of these wards C/T and TI were more than normal. Results: In total for 1617 patients ordered blood with the mean age of 41.55 + 23/94 years. Out of 2201 cross-matched blood units only 1394 units were transfused for 624 patients. The overall C/T ration, TI index and T% were 1.5, 1.3, and 60.1% respectively. Conclusion: The overall C/T ratio and TI index obtained in this study are considered to be optimal compared with the standard figures of C/T< 2.5 and TI>5. However, blood utilization model in some wards like gynaecology was not appropriate, indicating a more effective guideline for blood order. مصرف خون, نسبت کراس‌مچ به ترانسفوزیون, بانک خون Blood utilization, Crossmatch-transfusion ratio, Blood bank 176 181 http://journal.bums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-785-2&slc_lang=fa&sid=1 Gholamreza Anani Sarab غلامرضا عنانی سراب ghansa@yahoo.com 8700319475328460027768 8700319475328460027768 Yes Department Immunohaematology, member of Hepatitis Research Centre, Faculty of Medicine, Birjand University of Medical Sciences, Birjand, Iran عضو مرکز تحقیقات هپاتیت، گروه ایمونوهماتولوژی، دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، بیرجند، ایران؛ Masoomeh Asadi Fard معصومه اسدی فرد masadifard51@yahoo.com 8700319475328460027769 8700319475328460027769 No responsible for the Central Laboratory of the Blood Transfusion South Khorasan, Birjand, Iran مسؤول آزمایشگاه مرکزی انتقال خون خراسان جنوبی، بیرجند، ایران؛ Behzad Mesbahzadeh بهزاد مصباح‌ زاده 8700319475328460027770 8700319475328460027770 No Atherosclerosis and Coronary Artery Research Centre, Department of Physiology, Birjand University of Medical Sciences, Birjand, Iran. عضو مرکز تحقیقات آترواسکلروز و عروق کرونر، گروه فیزیولوژی، دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، بیرجند، ایران.